• ارزش ریسک شرطی^[۳۷]:

برای یک مقدار مشخص  ، Conditional Value-at-Risk برابر است با مقدار مورد انتظار سود کوچکتر از چندک  توزیع سود. اگر تمامی سناریوهای سود دارای احتمال برابر باشند،CVaR  برابر است با سود مورد انتظار  بدترین سناریوها.

( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

از لحاظ ریاضی، CVaR  را می­توان برای یک توزیع گسسته به صورت زیر تعریف کرد:

(۲-۲۶)

CVaR  را می­توان به صورت زیر در مسئله­ بدون ریسک (۲-۱۷) گنجاند:

(۲-۲۷)

Subject to:

متغیر پیوسته و غیر منفی است که برابر بیشترین مقدار  و  است. به بیان دیگر،  مازاد  را در سود در سناریوی  فراهم می ­آورد، اگر این مازاد سود مثبت باشد]۱۲[.
در این پایان نامه از CVaR برای بیان ریسک توسط نهادهای بازار برق استفاده می­ شود.

مروری بر تحقیقات انجام شده

تحقیقات گسترده ای در ارتباط با عملکرد خرده­فروش در بازارهای برق انجام شده است. در ]۲[ و ]۲۱[ مروری بر برنامه­ ریزی­های تصادفی انجام شده است. در ]۲۲[ روشی برای تولید تعداد محدودی سناریو ارائه شده است که ویژگی­های آماری خاصی را در بر می­گیرد. یک روش تولید درخت سناریو مبتنی بر خوشه­بندی سناریوها در ]۱۵[ پیشنهاد شده است. ]۲۳[ درباره مناسب بودن روش­های تولید سناریو برای مسئله­های برنامه­ ریزی تصادفی بحث کرده است. روش­های کاهش سناریو در ]۱۸[ آمده است.
در مرجع] ۲۴[، یک چارچوب تصمیم ­گیری برای خرده­فروش مبتنی بر برنامه­ ریزی تصادفی برای تعیین قیمت فروش برق به مصرف­ کنندگان بر اساس زمان مصرف (TOU)^[38] و مدیریت قراردادهای مختلف به منظور تهیه­ تقاضا و مقابله با ریسک در بازه­ی میان­مدت پیشنهاد شده است.
در ]۲۵[، یک استراتژی میان­مدت و کوتاه­مدت برای خرده­فروش پیشنهاد شده است که در برنامه­ی کوتاه­مدت، مقدار انرژی خریداری شده از بازار اشتراکی و مقدار بار قابل قطع تعیین می­ شود، درحالیکه کمیت انرژی خریداری شده از قرارداد دو جانبه و قیمت فروش از طریق تصمیمات میان­مدت تعیین می­ شود.
یک روش جدید برای تعیین تابع تقاضای بهینه برای خرده­فروش در بازار آینده به منظور حداکثر کردن سود آن در[۱۶] آورده شده است. مرجع ]۱۷[، با درنظر گرفتن یک گروه مصرف ­کننده یک روش تصمیم ­گیری غیرخطی عدد صحیح را برای خرده­فروش ارائه می­دهد. در ]۲۸[، تأثیر چندین فاکتور بر استراتژی خرده‌فروش، نظیر استراتژی قیمت، تخفیف روی تعرفه­ها و تابع تقاضا مورد مطالعه قرار گرفته است.
مرجع ]۲۹[، یک چارچوب برنامه­ ریزی تصادفی را با داشتن قید ریسک بیان کرده و تعیین می­ کند خرده­فروش باید چه قرارداد آینده­ای را امضا کرده و در چه قیمتی باید برق را به فروش برساند تا سود مورد انتظار آن در یک سطح ریسک مشخص حداکثر شود. در این مرجع برای نشان دادن رفتار مصرف­ کنندگان از منحنی پله­ای سهمیه­بندی قیمت استفاده شده است.
در مرجع ]۳۰[، یک روش ریاضی مبتنی بر برنامه­ ریزی تصادفی عدد صحیح برای تعیین قیمت فروش بهینه­ برق به مصرف­ کنندگان و همچنین سیاست تهیه­ برق خرده­فروش برای یک زمان معین پیشنهاد شده است. در این مرجع ریسک با بهره گرفتن از روش CVaR مدل شده است.
مروری بر ابزارهای ارزیابی ریسک در بازار برق، شامل ابزارهای مناسب برای تحلیل از نقطه نظر خرده­فروش در ]۳۱[ آمده است. مسأله تنظیم قرارداد از نقطه نظر خرده­فروش در هر دو سمت تولید­کننده و کاربر نهایی به منظور حداکثر کردن سود و با درنظر گرفتن سطح مشخصی از ریسک در ]۲۷[ تحلیل شده است. در ]۳۲[، مدلی برای ارزیابی ریسک خرده­فروش و یک روش برای استفاده از آن ارائه شده است.
مسأله­ پیشنهاد قیمت یک نیروگاه مجازی در بازار همزمان انرژی و خدمات ذخیره چرخان در ]۳۳ [آمده است. استراتژی قیمت‌دهی پیشنهاد شده در این مرجع، یک مدل نامتعادل مبتنی بر مشارکت نیروگاه‌ها بر اساس قیمت قطعی (PBUC)³ می­باشد که قیود تعادل تولید ـ تقاضا و قیود امنیت VPP⁴ را در نظر می­گیرد. . در ]۳۴[، درمورد ارزیابی مدل پیشنهاد شده در مرجع ]۳۳[ مربوط به استراتژی قیمت­دهی نیروگاه مجازی در یک بازار همزمان انرژی و خدمات ذخیره چرخان می­باشد.
با توجه به بررسی­های انجام شده در مراجع اشاره شده، حضور واحدهای تولید پراکنده و تأثیر آن در افزایش سود، کاهش قیمت فروش پیشنهادی به مصرف­ کنندگان و کاهش ریسک شرکت­های خرده­فروش در تحقیقات گذشته مورد توجه قرار نگرفته است. لذا در این پایان نامه عملکرد خرده فروش در شرایط عدم قطعیت و حضور یک واحد تولید پراکنده­ی مقیاس کوچک مطالعه می­ شود. با توجه به وجود عدم قطعیت­ها در مسئله، مدلی تصادفی برای خرده فروش در قالب مسئله­ برنامه ریزی آمیخته صحیح ارائه و سپس با بهره گرفتن از نرم افزار GAMS حل می­ شود. هدف خرده­فروش از مشارکت در بازار اشتراکی و آینده بیشینه کردن سود می­باشد. فرض شده است خرده­فروش واحد تولید پراکنده از نوع حرارتی در اختیار دارد و می ­تواند بر اساس قیمت پیشنهادی واحد تولیدی علاوه بر خرید انرژی از بازار اشتراکی و آینده، در برخی از ساعت­ها از این واحد برای تأمین بخشی از انرژی مورد نیاز خود استفاده کند. در نهایت، مقدار توان خریداری شده از هر کدام از بازارهای اشتراکی، آینده و توان تأمین شده توسط واحد تولیدی و قیمت فروش پیشنهادی خرده­فروش به مصرف­ کنندگان مشخص می­گردد.

جمع­بندی

در این فصل مروری بر مفاهیم پایه بازار برق و برنامه­ ریزی تصادفی انجام شد. ابتدا، بازار برق، نمایندگان مختلف شرکت­کننده در بازار، بازار اشتراکی، بازار آینده و منابع تولید پراکنده معرفی شد. سپس، مسئله­ برنامه­ ریزی تصادفی و مباحث کلی آن بیان شد. بعد از آن، مقدار مورد انتظار اطلاعات کامل و مقدار جواب تصادفی به منظور ارزیابی مزیت فرمول­نویسی مسئله­ برنامه­ ریزی تصادفی به جای مسئله­ قطعی تعریف شد. در ادامه، روش تولید سناریوی استفاده شده در این پایان نامه ارائه شد. این روش مبتنی بر فرایند تولید تصادفی با بهره گرفتن از مدل­های ARIMA و روش کاهش سناریو می­باشد. سپس، روش اندازه ­گیری ریسک که به طور گسترده در برنامه­ ریزی تصادفی مورد استفاده قرار می­گیرد معرفی و فرمو­ل­نویسی شد. در آخر، این فصل با مروری بر تحقیقات انجام شده در زمینه­ عملکرد خرده­فروش در بازار برق به پایان رسید.
در فصل آینده، به بررسی عدم قطعیت، معرفی چارچوب پیشنهادی، مدل­سازی و فرمول­نویسی مسئله پیش روی خرده­فروش پرداخته می­ شود.

فصل سوم

ارائه مدل پیشنهادی برای مطالعه عملکرد خرده فروش مجهز به منابع تولید پراکنده

مقدمه

این فصل مربوط به مسئله­ پیش روی یک خرده­فروش است که باید قرارداد آینده^[۳۹] و قیمت فروش پیشنهادی به مصرف­ کنندگان خود را با در نظر گرفتن حضور یک واحد تولید پراکنده­ی مقیاس کوچک در یک دوره برنامه­ ریزی مشخص تعیین کند.
برای تهیه تقاضای برق مصرف­ کنندگان، خرده­فروش با دو چالش عمده روبه­رو است. در هنگام خرید برق، باید مشارکت خود را در هر دو بازار آینده^[۴۰] و اشتراکی^[۴۱] تعیین کند. در هنگام فروش برق، باید با تقاضای غیرقطعی مصرف­ کنندگان کنار آید و باید این حقیقت را قبول کند که اگر قیمت فروش تا حدودی مناسب نباشد مصرف­ کنندگان ممکن است خرده­فروش دیگری را انتخاب کنند.
بازار آینده یک بازار سازمان­یافته است که در آن محصولاتی با زمان­های تحویل متفاوت برای تجارت وجود دارد ]۱۲[.
برای مدل­سازی، یک گروه مصرف ­کننده در نظر گرفته شده است. رابطه بین کمیت برق فروخته شده به گروه مصرف ­کننده و قیمت فروش تعیین شده توسط خرده­فروش از طریق منحنی سهمیه­بندی قیمت پله­ای^[۴۲] مدل می­ شود. این منحنی نشان می­دهد که اگر قیمت فروش پیشنهادی توسط خرده­فروش تا حد زیادی بالا باشد، مصرف­ کنندگان خرده­فروش دیگری را برای تأمین تقاضای خود انتخاب خواهند کرد.
مسئله­ پیش روی خرده­فروش توسط یک مسئله­ برنامه­ ریزی تصادفی دو مرحله­ ای مدل می­ شود که در آن قیمت­های بازار اشتراکی و تقاضای برق مصرف­ کنندگان به صورت فرآیندهای تصادفی مدل می­ شود. مدل­سازی ریسک با بهره گرفتن از روش “ارزش ریسک شرطی” انجام می­ شود.

معرفی چارچوب پیشنهادی

شکل(۳-۱) شماتیک چارچوب پیشنهادی را نشان می­دهد. همان طور که مشاهده می­ شود، بدنه­ی اصلی چارچوب شامل منابع درآمدی و هزینه­ های خرده­فروش می­باشد. خرده­فروش مورد مطالعه برای دستیابی به سود حداکثر در دوره­ زمانی معین و نیز تأمین بار مشترکین، می ­تواند انرژی را از بازار اشتراکی و بازار آینده خریداری نماید. همچنین می ­تواند از تولید واحد تولید پراکنده­ی در اختیار که از نوع حرارتی می­باشد، در دوره هایی از زمان به منظور تأمین بخشی از برق مورد نیازش استفاده نماید. مجموعه این فعالیت­ها، درآمدها و هزینه هایی را برای خرده­فروش به همراه دارد. این درآمدها و هزینه­ها در شکل (۳-۱) در بلوک­هایی نشان داده شده است. درآمدها عبارتند از: درآمد فروش به مصرف­ کنندگان، درآمد ناشی از فروش تولید واحد پراکنده به مصرف­ کنندگان. به دلیل عدم قطعیت در تقاضای پیش ­بینی شده مصرف­ کنندگان و نیز قیمت بازار اشتراکی، درآمدهای اشاره شده متأثر از این عدم قطعیت­ها می­باشند. این عدم قطعیت­ها با بهره گرفتن از سناریو با احتمالات مربوطه مدل می­ شود. از طرف دیگر هزینه­ های متحمل شده عبارتند از: هزینه­ خرید انرژی از بازار آینده، هزینه­ خرید انرژی از بازار اشتراکی و هزینه­ بهره ­برداری واحدهای تولید پراکنده. شایان ذکر است به جز هزینه­ خرید از بازار آینده، دو هزینه­ دیگر تحت تاثیر عدم قطعیت­های قیمت بازار و تقاضا قرار دارند. مجموعه­ درآمدها و هزینه­ های اشاره شده در قالب یک مسئله برنامه ریزی خطی آمیخته صحیح مدل­سازی می­شوند. ورودی و خروجی­های چارچوب پیشنهادی در شکل (۳-۱) نشان داده شده اند.

جدول ۴-۱- تجزیه واریانس اثر تیمارهای مختلف روی صفات اندازه‌گیری شده

۲۲

جدول ۴-۲- مقایسه میانگین اثر تیمارهای مختلف روی صفات اندازه‌گیری شده

۲۳

جدول ۴-۳- تجزیه واریانس اثر تیمارهای مختلف روی مقدار مالون‌دی‌آلدئید و پراکسیداز

۲۴

جدول ۴-۴- مقایسه میانگین اثر تیمارهای مختلف روی مقدار مالون‌دی‌آلدئید و پراکسیداز

۲۴

جدول ۴-۵- تجزیه واریانس اثر تیمارهای مختلف روی مقدار کلروفیلa ، b و کل

۲۴

جدول ۴-۶- مقایسه میانگین اثر تیمارهای مختلف روی مقدار کلروفیلa ، b و کل

۲۵

چکیده
به‌منظور بررسی تاثیر آب‌های مختلف روی عمر پس از برداشت گل‌های بریده رز، داودی و ژربرا آزمایشی بصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی در ۳ تکرار با دو فاکتور: انواع آب (آب مغناطیسی، آب مقطر، آب دیونیزه و آب شهری) و انواع گل (گل رز، داودی و ژربرا) به اجرا در آمد. در این آزمایش صفاتی از قبیل عمر گلجایی، جذب آب، کاهش وزن تر، ماده خشک، مقدار کاروتنوئید، کلروفیل، پروتئین گلبرگ، کاهش درجه بریکس، فعالیت آنزیم پراکسیداز و مقدار مالون دی آلدئید مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که اثر متقابل تیمارها در تمامی صفات اندازه‌گیری شده از لحاظ آماری معنی‌دار بوده و بیشترین عمر گلجایی در تیمارهای آب شهری× گل داودی با ۵/۱۵ روز و تیمار آب مغناطیسی × گل داودی با ۸/۱۴ روز مشاهده شد. همچنین این تیمارها بیشترین مقدار پروتئین گلبرگ، فعالیت آنزیم پراکسیداز و میانگین وزن تر روز اول، سوم، ششم و آخر و همچنین کمترین مقدار مالون‌دی‌آلدئید را در بین تیمارها به خود اختصاص دادند.
کلمات کلیدی: عمر پس از برداشت، آب مغناطیسی، گل رز، گل داودی، گل ژربرا.
فصل اول
مقدمه

گل رز
۱-۱-۱-گیاه‌شناسی و پراکنش اکولوژیکی رز
رز با نام علمی Rosa hybrida L. از خانواده Rosaceae با دامنه وسیعی از عادات رشد در آسیا، امریکای شمالی، افریقا و اروپا است که برای مصارف مختلفی از قبیل گلدانی، فضای آزاد، شاخه بریده و … کشت و کار می‌شود (مرتضوی و همکاران، ۲۰۰۷). درختچه‌های رز دارای ساقه راست یا خزنده، خاردار یا بدون خار و دارای برگ‌های متناوب و درای برگچه دندانه‌دار و متقابل است (بنائی‌محمدی و همکاران، ۱۳۷۷).

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

شکل ۱-۱- گل رز

اهمیت اقتصادی و سطح زیر کشت گل رز
گل رز یکی از مهمترین گل‌های شاخه بریده در سطح جهان است که به دلیل تنوع و زیبایی همواره در صدر تجارت جهانی گل و گیاه قرار دارد ( معماران کاشانی و نادری، ۱۳۷۵). صادرات گل‌های شاخه بریده بیش از ۵/۱ میلیارد دلار است که گل بریده رز یکی از مهمترین آن‌هاست. سطح زیر کشت گل رز در کل دنیا (۲۶۰۰۰۰۰ هکتار )، در هلند (۵۲۰۰۰ هکتار) و سطح زیر کشت آن در ایران (۴۲۰۰ هکتار) گزارش شده است (بی‌نام، ۱۳۸۹).

عوامل موثر در کاهش عمر پس از برداشت گل بریده رز
ماندگاری گل رز با پژمردگی گلبرگ، ریزش یا تغییر گلبرگ‌ها و نمایان شدن عارضه خمیدگی گردن همراه است (یاداما و همکاران، ۲۰۰۳). عمر پس از برداشت این گل در اثر ظهور علایم پیری زودرس مانند انسداد سیستم آوندی و گاز اتیلن کوتاه می‌شود. انسداد آوندها توسط میکروارگانیسم‌ها و هوا در گل بریده رز سبب تخریب سیستم آوندی و در نتیجه کاهش عمر پس از برداشت می‌شود. هورمون اتیلن تسریع کننده تغییرات فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی مرتبط با پیری است (شهری و طاهر، ۲۰۱۱؛ امگلاسون و همکاران، ۱۹۷۵). جنس‌های مختلف گیاهان به اتیلن حساسیت متفاوتی نشان می‌دهند بطوری‌که گل رز، گاز اتیلن کمی تولید می‌کند اما حساسیت زیادی به این هورمون پیری نشان می‌دهد (ون‌دورن، ۲۰۰۱؛ الگیمابی و احمد، ۲۰۰۹ ).
۱-۲- گل داودی
۱-۲-۱- گیاه‌شناسی و پراکنش اکولوژیکی داودی
داودی با نام علمی Denderanthema grandiflorun L. متعلق به خانواده کلاپرک‌سانان^[۱] است که کشت و کار آن امروز در سراسر دنیا متداول است (نبی‌گل و همکاران، ۱۳۸۵؛ خلیقی، ۱۳۸۹). داودی دارای گل‌های دو جنسه و خود گرده افشان است. گل داودی دارای دو فرم گل استاندارد (تک گل و بیشتر برای مصارف گل بریدنی استفاده می‌شود) و پمپون^[۲] (گل‌های ریز مجتمع که مصارف گلدانی دارد) است. جنس داودی دارای ۱۶۰ گونه است که موطن آن چین، ژاپن و اروپا ذکر شده است (خوشخوی، ۱۳۸۷؛ شیراوند و رستمی، ۱۳۸۸).
در شرایط طبیعی داودی با کوتاه شدن طول روز در پاییز و زمستان گل می‌دهد اما امروزه ارقام زیادی از داودی را در گلخانه برای مصارف مختلف در تمام طول سال تولید می‌کنند (ادریسی، ۱۳۸۸).

۲

۱

۱٫۰۰۰۰۰۰۰۰۱۶۶۹۱۲

۳

۱

۱٫۰۶۰۴۳۱۶۱۵۷۵۶۶۳

۴

۱

۱٫۰۰۴۶۶۳۰۳۲۷۰۳۰۷

۵

۰٫۷۴۷۰

۱٫۰۵۹۸۸۲۶۶۹۲۴۰۱۹

۶

۱

۰٫۹۶۴۴۸۷۷۸۳۶۷۵۳۶۷

شکل ۴-۴- نمودار مقایسه کارایی مدل DEA,ANN
با توجه به نمودار مشاهده می شود که گرچه روش ANN قدرت تفکیک پذیری بهتری نسبت به DEA از خود نشان می دهد ، منتها همچنان مشکل عدم تفکیک پذیری باقی است . ضمناٌ از آنجا که داده های تمرین به صورت کاملا تصادفی انتخاب شده است ، شبکه با الگویی از کارایی تعلیم داده شده که به نظر منطقی نمی رسد . بنابراین ممکن است شبکه یک الگوی غلط از یادگیری را فرا گرفته باشد . بنابراین باید از رویکردهای دیگر ، برای مثال روش خوشه بندی که شبکه را با داده های کارا آموزش می دهیم یا روش AHP فازی مساله را حل نمود .

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

فصل پنجم

نتیجه گیری و پیشنهادات

۵-۱- محدودیت های انجام تحقیق

در این پژوهش ، هدف ارزیابی عملکرد پالایشگاه های گاز کشور به عنوان مهم ترین زیرمجموعه های شرکت ملی گاز ایران است که از محدودیت های این تحقیق تعداد اندک واحد های مورد بررسی ( ۶ پالایشگاه ) در مقایسه با تعداد ورودی و خروجی ها می باشد . در واقع هم اکنون تعداد پالایشگاه های موجود در کشور ۷ پالایشگاه می باشد که پالایشگاه پارس جنوبی مورد بررسی قرار نگرفته است . به این دلیل که این پالایشگاه در مقایسه با دیگر پالایشگاه ها از نظر مساحت ، تعداد ماشین آلات و واحدهای پالایش ، نیروهای انسانی و تولید محصولات جانبی بسیار گسترده و شامل چندین فاز مختلف می باشد ، که قابل مقایسه با دیگر پالایشگاه ها نمی باشد.بنابراین مورد بررسی قرار نگرفته است .
از دیگر محدودیت های این تحقیق ، تعداد اندک واحدهای مورد بررسی (۶ پالایشگاه ) در مقایسه با تعداد ورودی ها و خروجی ها (۸ ) که این امر باعث می شود تا مدل تحلیل پوششی داده ها در تفکیک پذیری^[۹۹] شرکت ها از نظر کارایی ضعیف عمل کنند که با بکارگیری مدل ها و تکنیک های ترکیبی شبکه های عصبی و تحلیل پوششی داده ها در نهایت جواب های قابل قبولی حاصل می گردد . همچنین مشکلات عدیده در متقاعد کردن مدیران و مسئولین ستادی جهت در اختیار گذاشتن اطلاعات پالایشگاه ها ( که نزدیک به ۳ ماه درگیر جمع آوری اطلاعات بودم ) تنها بخشی از محدودیت های تحقیق به شمار می رود .

۵-۲- نتیجه گیری

همانگونه که مشاهده شد پس از وارد کردن ورودی و خروجی های واحدها در سال ۹۲ و ۹۳ به شبکه عصبی آموزش دیده ، این شبکه کارایی واحدها در سال ۹۲ و ۹۳ را به عنوان خروجی مورد انتظار پیش بینی نمود . نتایج محاسبه کارایی و رتبه بندی مربوط به هر دو روش در سال ۹۲ و ۹۳ بسیار نزدیک به یکدیگر می باشد .
طبق مدل AP ، پالایشگاه های B و C و E در سال ۹۳ ، به ترتیب رتبه ۱ تا ۳ را از نظر کارا بودن دارند و واحدهای D و F به عنوان ناکاراترین واحدها در سال ۹۳ بودند .
در سال ۹۲ ، پالایشگاه های C و B وG ، به ترتیب رتبه ۱ تا ۳ را از نظر کارا بودن دارند و واحدهای D و F به عنوان ناکاراترین واحدها در سال ۹۲ بودند .
طبق مدل ترکیبی ، پالایشگاه های D,F,E و پالایشگاه های B و C با امتیازی کمتر ، به ترتیب کاراترین پالایشگاه ها و پالایشگاه G ناکارترین واحد می باشند .
می توان نتیجه گرفت که برای محاسبه کارایی یا رتبه بندی واحد ها در سال های آتی می توان از این الگو بهره برد ، بدون آنکه نیاز به حل مدل CCR برای تک تک واحدها به منظور محاسبه کارایی یا حل مدل AP برای تمامی واحدهای کارا جهت دستیابی به رتبه بندی کامل واحد ها باشد .
با توجه به نتایج و نمودارها مشاهده می شود که گرچه روش ANN قدرت تفکیک پذیری بهتری نسبت به DEA از خود نشان می دهد ، منتها همچنان مشکل عدم تفکیک پذیری باقی است . ضمناٌ از آنجا که داده های تمرین به صورت کاملا تصادفی انتخاب شده است ، شبکه با الگویی از کارایی تعلیم داده شده که به نظر منطقی نمی رسد . بنابراین ممکن است شبکه یک الگوی غلط از یادگیری را فرا گرفته باشد . بنابراین باید از رویکردهای دیگر ، برای مثال روش خوشه بندی که شبکه را با داده های کارا آموزش می دهیم یا روش AHP فازی مساله را حل نمود.

۵-۳- تحقیقات آتی

با توجه به اینکه مدل ترکیبی Neuro/DEA تا کنون در پالایشگاه های گاز کشور پیاده سازی نگردیده است ، می توان با بهره گرفتن از یافته های این تحقیق و پژوهش و الگو قرار دادن پالایشگاه های کارا به تعیین علل ناکارایی سایر واحد ها پرداخت و همچنین راهکارهایی جهت بهبود کارایی ارائه داد . همچنین در همین راستا می توان سایر معیارهای ورودی و خروجی پالایشگاه های گاز کشور را زیر نظر شرکت ملی گاز ایران استخراج نموده و به ارزیابی کارایی و رتبه بندی این واحدها به کمک مدل Neuro/DEA پرداخت .
استفاده از مدل Neuro/Fuzzy و وارد کردن عوامل خارجی مانند نرخ ارز و دیگر عوامل به عنوان ورودی شبکه عصبی و تعیین واحدهای کارا در آینده با توجه به تغییر این دست از عوامل ، نیز می تواند زمینه ای برای تحقیقات آتی باشد .
نتایج تحقیق نشان داد که شبکه های عصبی، توان بالایی در یادگیری الگوهای کارای دارند، اما لازم به ذکر است که شبکه باید
به شکل مناسبی آموزش داده شود . با بهره گرفتن از DEA و تلفیق آن با شبکه های عصبی میتوان در مواردی که مدلهای پایه ای توان تفکیک پذیری و تشخیص واحدها را ندارند به کار گرفت. در مقایسه انجام گرفته با روش های ریاضی و ترکیبی تحلیل کارآیی، شبکه های عصبی نتایج قابل قبولی ارائه دادند. نیاز است که از Neuro-DEA در حال حاضر در شبکه نیز استفاده شود . در تحقیقات بعدی قصد داریم مدلهای پایه ای DEA روی این موضوع مطالعات وسیع تری انجام دهیم و از شبکه های محاسبه کننده کارآیی و همچنین از شبکه های خودسازمانده استفاده کرد ه و شبکه ای ساخته شود که به طور کامل مستقل از DEA کارآیی را تحلیل کند.

منابع و مراجع

منابع فارسی

]۱[ کوپر ، ویلیام ، سیفورد ، لورنس ، کوراتن ، ” تحلیل پوششی داده ها مدل ها و کاربرد ها ” ، ترجمه سید علی میر حسنی ، انتشارات دانشگاه صنعتی امیر کبیر ( پلی تکنیک تهران ) ، چاپ سوم ، بهار ۹۱

از یک طرف مظهر قدرت و جفت زرنشان است. زرد طلایی، جوهر الهی است. از طرف دیگر رنگ زرد وقتی بر زمین، این میان راه اعلی علیین و اسفلالسافلین متوقف شود چیزی جز انحراف فضیلتها، انحراف در ایمان، هوش و زندگی جاوید رخ نخواهد داد. وقتی عشق الهی فراموش شود، زرد گوگردی شیطانی فرامیرسدکه تصویر غرور، تفرع و هوشی است که فقط میخواهد خود را به پرواز درآورد. زرد وابسته به زنا است، اگر پیوندهای مقدس ازدواج گسیخته شود (شوالیه،۱۳۸۸،ج۳: ۴۵۱).
علاوهبر این امر، روان‌شناسان در روان‌شناسی رنگ، رنگ زرد را نوعی نشانه‌ی رهایی و امید به سعادت می‌دانند. این سمت‌گیری به سوی آینده در همه‌ی زمینه‌های زندگی انسان دیده می‌شود. پس رنگ زرد
نشانهی رهایی و امید یا انتظار خوشبختی بزرگتری را داشتن است و معنای ضمنی آن برخی تضادهای کوچک و بزرگ است که نیاز به رهایی از آنها وجود دارد. این امید به سعادت، در تمام شکلهای بیشمار آن (از شهوت جنسی گرفته تا فلسفههایی که روشنگری و کمال را عرضه میکنند) همواره سمتگیری آن به سوی آینده است؛ زرد نشانگر پیشرفت به جلو، به سوی چیزهای تازه، تحول و ترقی است (لوشر،۱۳۷۳: ۹۱).
در واقع میتوان گفت که خواهر در این قصه ناخودآگاهی است که به دنبال سعادت است؛ اما مسیر را اشتباه رفته و اسیر نفسانیات میشود. این ناخودآگاه لجامگسیخته مدتی بر خودآگاه غلبه میکند و او را وادار میکند تا بعد مثبت وجودش را که در قصه با رنگ سیاه و سفید مشخص کرده و در قسمت موجودات اساطیری آنها را نماد دانشازلی و بعد نورانی وجود آدمی دانستیم، از بین ببرد؛ اما خوداگاه به تدریج قوی شده که در قصه به شکل بزرگ شدن آلتین توپ نمود یافته است، خودآگاه قوی شده خود را از شر ناخودآگاه پلید نجات داده و به کوه میرود؛ یعنی به مبدأ بازمیگردد. آنگاه کم کم راه زندگی دوباره را یافته و با پیدا کردن جنبهی مثبت ناخودآگاه که در قصه در وجود دختران پادشاه نمود یافته، دوباره زندگی خود را از نو میسازد.
■ باورهای عامیانه و خرافی
_______________
■ سایر عناصر
___________
۳-۳۲- آلمانجیر
* خلاصهی قصه
مردی به نام آلمانجیر بود. او هر شب یک زن میگرفت و همان شب هم دماغ و گوش او را می‌برید و کناری میانداخت. روزی دختر وزیر به زنهای آلمانجیر گفت:«شما به آلمانجیر بگویید بیاید مرا به زنی بگیرد تا به او نشان دهم گوش بریدن یعنی چه!» آلمانجیر به خواستگاری دختر وزیر رفت و او را عقد کرد. موقع خواب دختر به آلمانجیر گفت:«قصهای برای تو میگویم، اگر خوابمان برد و قصه تمام نشدهبود، بقیهاش را فردا شب میگویم». دختر چند شب قصه را کش داد. شبی دختر وزیر شنید که زن همسایهشان در حال زایمان است. بچه که به دنیا آمد، دختر، نوزاد را گرفت و به خانه آورد. آلمانجیر خواب بود. دختر آهسته شلوار آلمانجیر را پایین کشید و بچه را میان دو پای آلمانجیر گذاشت. آلمانجیر که از گریهی نوزاد بیدار شدهبود، وحشتزده دختر وزیر را صدا کرد. دختر گفت:«من بچه را پنهان میکنم. تو هم صدایش را در نیاور. آخر کی تا به حال دیده که مرد هم بزاید؟!» به این ترتیب آلمانجیر از ترس رسوایی سه ماه از آن‌جا رفت. بعد از سه ماه که آلمانجیر بازگشت، دختر وزیر به بچههای ده یاد داد که پشت سر آلمانجیر راه بیفتند و بخوانند:«آلمانجیر پسر زائیده، قدمش مبارک باشد!» آلمانجیر تا این شعر را شنید چادری به سر کرد و از راه بیابان فرار کرد و دیگر بازنگشت.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

■ عناصر اساطیری
¨ شخصیتهای اساطیری
___________
¨ کنشهای عناصری
___________
¨ موجودات و پدیده های اساطیری
_____________
■ عناصر اجتماعی
¨ طبقات اجتماعی، شخصیتها و روابط بین آنها
این قصه مشابه خط اصلی قصهی هزار و یکشب است که قهرمان اصلی آن با بهره گرفتن از سحر کلام و جادوی قصه، مرد را در انتظار نگه میدارد و سرانجام بر او پیروز میشود. در این قصه قهرمان علاوهبر سحر کلام از اقدامات دیگری نیز استفاده میکند و طنز ظریفی نیز بر فضای قصه به ویژه انتهای آن حاکم است. در این قصه، آلمانجیر شبیه پادشاه هزار و یکشب است که هر روز زنی میگیرد و فردا صبح او را میکشد؛ اما آلمانجیر در این قصه فقط گوش و بینی زنان را میبرد. از دیگر شباهتهای این دو قصه اقدام دختر وزیر است که خود خواسته به ازدواج چنین مردانی درمیآید با این تفاوت که هدف شهرزاد حل مشکل پادشاه است ولی هدف دختر وزیر در قصهی آلمانجیر تأدیب مرد به خاطر رفتاری که با دیگر زنانش داشته است و در نهایت با اقدامی زیرکانه، موجب فرار همیشگی مرد میشود.
شیوهای که شهرزاد و دختر وزیر به کار میگیرند، شبیه به هم و این روش خاص هندیان است. «نقل داستانهای پیدرپی برای بهدستکردن مهلت و مانع شدن از کاری شتابزده و ناسنجیده یا قصهگویی برای پس انداختن مرگ و نیز شیوهی درج کردن قصهیی در قصهی دیگر، روش خاص هندیان است» (ستاری،۱۳۶۸: ۱۳). این امر نشانگر تأثیر فرهنگ و باورهای هندی بر قصههای ایرانی است، حتی قصههایی که از لحاظ جغرافیایی فاصلهی زیادی با این سرزمین دارد. آلمانجیر قصهای از دیار آذربایجان است.
¨ آداب و رسوم
________
¨ وضعیت اقتصادی ورابطه با قدرت وثروت
__________
■ عناصر روانشناسی
با توجه به بافت قصه می‌توان چنین دریافت که آلمانجیر نماد مردانی است که با تعدد همسر و آزار و اذیت زنان، همواره بر زنان ظلم می‌کردند. این قصه به نوعی نشانگر آرزویی زنانه است در تسلط بر مردان و تنبیه آنان به خاطر ظلمهایی که در جوامع مردسالار بر زنان می‌کرده‌اند.
■ باورهای عامیانه وخرافی
______________
■ سایر عناصر
استفاده از هوش و کمک گرفتن از امکانات پیرامون حتی اگر قدرت چندانی نداشته باشند؛ مانند بچه ها از نکاتی است که ضمن قصه به آن اشاره میکند.
۳-۳۳- آنخودک
* خلاصهی قصه
زن و شوهری بودند که بچهدار نمیشدند. روزی زن به درگاه خدا دعا کرد: « خدایا حالا که بچهدار نمیشویم. پس کاری کن تا یک مقدار نخود بزایم برای نخودچی شب عید». دعای زن مستجاب شد. زن نخودها را برداشت تا از آنها نخودچی درست کند. یکی از نخودها از دست زن افتاد. وقتی نخودچیها حاضر شد، زن آرزو کرد فرزندی داشت تا برای پدرش غذا ببرد. ناگهان نخودی که روی زمین افتاده بود، گفت: «من برایش میبرم». نخودک به نزد پدرش رفت. همینکه خواست به پدرش کمک کند، تپالهی گاوی روی او افتاد. نخودک داد و فریاد کرد. مرد به خیال اینکه گاو نخودک را خورده، شکم گاوهایش را درید. سرانجام تپاله را کنار زد و نخودک بیرون آمد. پدر که از کشتن گاو پشیمان شده بود به نخودک گفت که پادشاه مقداری پول از او به زور گرفتهاست. اگر پادشاه آن پولها را پس دهد. وی میتواند دوباره گاو بخرد. نخودک تصمیم گرفت به قصر پادشاه رود و پول پدرش را پس بگیرد. در راه آب یک رودخانه را در شکمش کشید، شیر و شغال نیز با او همراه شدند و در شکمش مخفی گشتند. نخودک وارد قصر پادشاه شد و به کمک شیر، شغال و آبی که در شکم داشت، حیلههای شاه را خنثی و تمام خزانهی شاه را نیز خالی کرد. آنگاه به خانه آمد و زندگی زن ومرد فقیر را سامان بخشید.
■ عناصر اساطیری
¨ شخصیتهای اساطیری
____________
¨ کنشهای اساطیری
____________
¨ موجودات و پدیده های اساطیری
_____________
■ عناصر اجتماعی
¨ طبقات اجتماعی، شخصیتها و روابط بین آنها
این قصه، روایت دیگری از قصهی ۳ است، با این تفاوت که قهرمان در اینجا نخودی متولد شده از زنی است. شخصیتهای این قصه زن و مرد کشاورز و فقیری هستند که بچه ندارند و در اثر دعای زن، خدا به آنها مقداری نخود میدهد. یکی از نخودها، فرزند آنها می‌شود و با کمک قدرت فوقالعادهای که دارد و همراهی حیوانات دیگری چون شیر و شغال موفق میشود با پادشاه ظالم مقابله کند. در این قصه شاهد تقابل طبقهی حاکم و فرودست جامعه و ظلم و ستم طبقه‌ی حاکم بر طبقه‌ی فرودست هستیم.
¨ آداب و رسوم
از دیرباز در میان ایرانیان رسم بر این بوده که برای شب عید و به ویژه چهارشنبه سوری نخودچی تهیه میکردند. (رجوع شود به قصهی ۲)
¨ وضعیت اقتصادی و رابطه با قدرت و ثروت
_______________
■ عناصر روانشناسی
ظلم طبقهی حاکم بر مردم جامعه به ویژه طبقهی فرودست آنها را بر آن میداشته که در قصهها و افسانههایشان به یاری موجودات عجیب که قدرتهای فوقالعاده دارند، انتقام خویش را از ظالمان و حاکمان بگیرند. اینکه در قصهها موجودی ضعیف و کوچک بر پادشاهی ظالم پیروز میشود، نمایانگر آرزوی مردمان است. علاوهبر آن کمک شیر و شغال در قصه میتواند به معنای نیروهای خشم و غضب در آدم باشد که با کمک گرفتن از آنها در جای خود میتوان خود را از قید ظلم برهاند.
■ باورهای عامیانه وخرافی
____________
■ سایر عناصر
____________
۳-۳۴- آوچی محمد
* خلاصهی قصه

سندی است که در دفاتر اسناد رسمی (نه اداره‌ی ثبت) برای طرفین معامله تنظیم می‌شود که نشانگر انتقال ملک (ثبت شده یا ثبت نشده) از صاحب ملک به خریدار است و از سوی سردفتر و به مسئولیّت او در دفتر و فرم مخصوص تنظیم و ثبت می‌شود که سند یاد شده دارای مقرّراتی به شرح زیر است:

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

أ: تنظیم اسناد در اوراق مخصوص؛
ب: تعداد نسخه‌های سند؛
ج: لزوم تنظیم اسناد به زبان فارسی؛
چ: لزوم امضا و مهر و شماره و تاریخ سند؛
ح: لزوم ثبت تمام مندرجات سند؛
خ: ممنوع بودن تراشیدن و پاک کردن و الحاق؛
د: لزوم تصدیق مطابقت ثبت با اصل سند؛
ذ: رضایت متعاملین یا متعهّد؛
ر: لزوم حضور معتمد و قرائت سند توسط او و فهماندن آن؛
ز: امضای دفتر به وسیله مشهود و معرفین.^[۳۱]
۲-۲- سند مالکیّت
سندی است رسمی که پس از تشریفات قانونی ثبت مال غیر منقول و نیز پس از ثبت آن در دفتر املاک محلّ وقوع ملک توسط اداره‌ی ثبت به نام متقاضی ثبت، صادر می‌شود و دولت فقط دارنده‌ی آن را مالک می‌شناسد هر چند که از تصرّف او خارج باشد. سند مالکیّت در واقع خلاصه‌ای از محتویات دفتر املاک است که پس از ثبت ملک و صدور سند، دعوای مخالف مدلول سند مالکیّت شنیده نمی‌شود و باید قرار ردّ دعوی صادر گردد.
قرار رد دعوی از آرایی است که بیش از سایر قرارهای قاطع دعوا از دادگاه‌ها صادر می‌شوند. قانون گذار صدور قرار رد دعوا را در مواردی پیش بینی نموده که یکی از ایرادات مذکور در بندهای ۳ تا ۱۱ مادّه‌ی ۸۴ قانون آیین دادرسی جدید طرح شده باشد.
در حقیقت مادّه‌ی ۸۹ قانون جدید دادگاه در موارد مزبور، قرار ردّ دعوی صادر می کند.^[۳۲]
اسناد دیگری وجود دارد که نه از نظر قانون مدنی سند رسمی محسوب می‌شود و نه از نظر قانون ثبت، لذا قانون برای مصالحی آن‌ها را در ردیف اسناد رسمی ثبتی قرار داده و لازم الاجرا کرده است، همچون چک که به موجب مادّه اصلاحیه قانون ،چک جزو اسناد در حکم رسمی هستند. طبق مادّه دو قانون صدور چک می‌گوید:
«چک‌های صادره‌ی عمده‌ی بانک‌هایی که طبق قوانین ایران در داخل کشور دایر شده یا می‌شوند، همچنین شعب آن‌ها در خارج از کشور در حکم اسناد لازم الاجراء است و دارنده‌ی چک در صورت مراجعه به بانک و عدم دریافت تمام یا قسمتی از وجه آن به نبودن محل یا به هر علّت دیگری که منتهی به برگشت چک و عدم پرداخت گردد می‌تواند طبق قوانین آئین‌نامه‌های مربوط به اجرای اسناد رسمی وجه چک یا باقیمانده‌ی آن را از صادرکننده وصول نماید.»
دیگر از اسنادی که در حکم اسناد ثبت شده‌ی لازم الاجرا می‌باشد قراردادهایی است که بین اشخاص و بانک‌ها در اجرای قانون عملیات بانکی بدون ربا منعقد می‌شود مشروط بر اینکه موضوع قرارداد، معامله مربوط به اموال غیر منقول یا منقولی است که ثبت آن قانوناً لازم شناخته شده است نباشد. در این مورد مادّه‌ی ۱۵ اصلاحی قانون عملیات بانکی بدون ربا مصوّب ۲۸ اسفند ۱۳۶۵ می‌گوید:
«کلیّه‌ی قراردادهایی که در اجرای این قانون مبادله می‌گردد و به موجب قراردادی که بین طرفین منعقد می‌شود در حکم اسناد رسمی بوده و در صورتی که در مفاد آن اختلافی نداشته باشند لازم الاجرا بوده و تابع مفاد آیین‌نامه‌ی اجرایی اسناد رسمی می‌باشد.»
در دو مورد مذکور مصالح اقتصادی و اهمیّت چک‌های صادره بر عهده‌ی بانک‌ها و معاملات بانکی در گردش اقتصاد کشور، دادن چنین اعتباری را به آن‌ها ایجاب کرده است.^[۳۳]
۲-۳- ارکان سند رسمی
ارکان سند رسمی عبارتند از:
۱- تنظیم سند بوسیله‌ی مأمور رسمی باشد. سند برای اینکه رسمی شمرده شود باید بوسیله‌ی مأمور رسمی تنظیم شده باشد، خواه مستخدم دولت باشد یا غیر مستخدم مانند سردفتران اسناد رسمی.
منظور از مأمور رسمی شخصی است که مأموریت او در قانون پیش‌بینی شده باشد. بنابراین نه تنها مأموران وزارتخانه‌ها و مأمورین شهرداری، بلکه اعضای هیأت مدیره‌ی کودکان وکلای دادگستری و کانون کارشناسان رسمی و نیز مؤسّسات و سازمان‌هایی که با اجازه‌ی قانون تأسیس شده‌اند می‌توان مأمور رسمی دانست.
پس هر یک از مأمورین یاد شده، اگر سندی را در حدود صلاحیّت خود و با توجّه به مقرّرات قانونی تنظیم نمایند سند مزبور باید رسمی شمرده شود.^[۳۴]
۲- رعایت حدود صلاحیّت مأمور در تنظیم سند:
سند رسمی نه تنها باید توسط مأمور رسمی تنظیم شود، بلکه مأمور باید در محدوده‌ی صلاحیّت ذاتی و نسبی خود مبادرت به تنظیم سند کرده باشد. بنابراین مأمور باید در نوع امری که سند آن را تنظیم نموده صالح باشد، یعنی صلاحیّت ذاتی داشته باشد. در نتیجه، برای مثال، مأموری که برای ثبت و دفتر املاک معیّن شده نمی‌تواند سندی را در دفتر اسناد رسمی ثبت نماید یا سند سجلّی احوال تنظیم کند، زیرا تنظیم آن سند در صلاحیّت سردفتر و این سند در صلاحیّت مأمور ثبت احوال است. افزون بر آن، مأمور تنظیم کننده‌ی سند باید در محدوده‌ی صلاحیّت نسبی خود اقدام کرده باشد. به این معنا که مکان، زمان و وضعیّت حقوقی اشخاصی که سند برای آنان تنظیم می‌گردد را رعایت کرده باشد. برای مثال، مأموری که ثبت متوّفیات بیگانگان حوزه‌ی تهران را عهده‌دار است، صلاحیّت ثبت متوفیّات بیگانگان خارج از حوزه‌ی تهران را ندارد. هرگاه مأمور در تنظیم سند رعایت محدوده‌ی صلاحیّت ذاتی و نسبی خود را نکرده باشد، آن سند رسمی شمرده نمی‌شود.^[۳۵]
۳- رعایت مقرّرات قانونی در تنظیم سند:
مأمور رسمی باید سند را در محدوده‌ی صلاحیّت خود بر طبق مقرّرات قانونی تنظیم کرده باشد (مادّه‌ی ۱۲۸۷) قانون مدنی، تشریفاتی که رعایت آن در تنظیم سند رسمی لازم می‌باشد به دو دسته تقسیم می‌شوند:
نخست تشریفاتی که رعایت نکردن آن‌ها سند را از رسمیّت می‌اندازد، مانند الصاق تمبر که در مادّه‌ی ۱۲۹۴ قانون مدنی به آن تصریح شده است.
دسته‌ی دوم تشریفاتی که عدم رعایت آن‌ها مانع می‌شود که سند رسمی توصیف شود. تمام تشریفاتی که در قانون و آئین‌نامه برای تنظیم سند رسمی پیش بینی شده، باید رعایت شود تا بتوان سند را «رسمی» توصیف کرد.^[۳۶]
گفتار سوم: سند عادّی
یکی دیگر از انواع سند، اسناد عادّی هستند. این اسناد، بدون تشریفات قانونی تنظیم می‌شوند مگر در صورتی که قانون صورت خاصّی برای آن‌ها مقرّر کرده باشد مانند وصیّت‌نامه خود نوشت که تمام به خط موصی نوشته و به امضای او برسد. همچنین در مورد اسناد تجاری از قبیل چک، سفته و برات و دفاتر تجاری، به غیر از این موارد افراد در تحریر سند عادّی آزادی کامل دارند و قانونگذار محدودیتی از نظر تشریفات تنظیم آن‌ها اعمال ننموده است.^[۳۷]
در قانون تعریفی از سند عادّی ارائه نشده است فقط در مادّه‌ی ۱۲۸۹ قانون مدنی گفته شده:
«غیر از اسناد مذکور در مادّه‌ی ۱۲۸۷ سایر اسناد عادّی است.»
بنابراین در تعریف سند عادّی از نظر حقوقدانان آمده است:
«سند عادّی عبارت از نوشته‌ای است که بوسیله‌ی افراد تنظیم شده، بدون آنکه مأمور رسمی طبق مقرّرات قانونی در آن مداخله داشته باشد.»^[۳۸]
به عبارت دیگر، سندی است که بدون دخالت مأمور رسمی به وسیله‌ی اشخاص عادّی تنظیم و امضاء شود.^[۳۹]
اسناد عادّی تابع تشریفات خاصی نمی‌باشند و از نظر قانون مدنی هرگاه سند رسمی فاقد یکی از شرایط تنظیم باشد، آن سند عادّی است. بنابراین سندی که توسط مأمور رسمی و خارج از صلاحیّت او تنظیم شده باشد مثلاً محلّ خدمت مأمور رسمی در یک حوزه‌ی شهرستان می‌باشد و در محلّ دیگری که مأموریت ندارد اقدام به تنظیم سند نماید، آن سند رسمیّت نداشته بلکه عادّی تلقی می‌شود.
شاید برای تسهیل تشریفات تنظیم سند رسمی و شاید به دلیل راحتی و نبود تشریفات در برخی شرایط افراد به تنظیم سند عادّی روی می‌آورند و اسناد خود را به صورت عادّی تنظیم می‌کنند. البتّه در بسیاری از موارد همین اسناد عادّی چه از طریق ضوابط قانونی و یا از طریق تنفیذ محاکم، اعتبار قانونی و رسمی پیدا می‌کنند و از مزایای سند رسمی برخوردار می‌شوند.
اصولاً نوشته‌ی خصوصی اگر بوسیله‌ی طرف امضا شود تابع هیچ گونه شرط دیگر نیست ممکن است به زبان فارسی یا زبان دیگری باشد، با قلم یا ماشین تحریر و با هر وسیله یا مادّه‌ی رنگی دیگر نوشته یا چاپ شود. ممکن است بوسیله‌ی الفبای معمولی نوشته شود یا در نوشتن آن الفبای خاص بکار رود. از طرفی قید تاریخ یا مکان نگارش سند الزامی نیست و سفید مهر هم سند عادّی محسوب می‌شود و تنظیم آن به صورت رسمی جایز نیست. اگر چه عدّه‌ای عقیده دارند اگر سند سفید امضا باشد در واقع امضا کننده یک نوع وکالت در تنظیم به طرف خود داده است که به جای او امور را به انجام برساند.
نگارش سند عادّی در اوراق مخصوص انجام نمی‌گیرد بلکه در کاغذهای معمولی به عمل می‌آید حتّی ممکن است در روی صفحه‌ای غیر از کاغذ، مانند چوب و آهن و غیره نوشته شود.
به طور کلّی شرایط سند عادّی امضای آن بوسیله‌ی طرف است و تا نوشته‌ای امضا نشود اعتبار ندارد و سند محسوب نمی‌شود. امضا شرط لازم یک سند عادّی است در نتیجه وقتی که صاحب سند نتواند اصل آن را ارائه دهد رونوشت سند نمی‌تواند هیچ گونه اعتباری داشته باشد و بجای آن بکار رود.^[۴۰]
۳-۱- انواع سند عادّی
با تعریفی که قانون مدنی از سند نموده، می‌توان آن را از چند جهت عادّی فرض نمود:
أ: تنظیم سند توسط مأمورین رسمی بدون رعایت مقرّرات:
در مادّه‌ی ۱۲۸۷ قانون مدنی مأمور رسمی مکلّف گردیده اسناد را مطابق مقرّرات قانونی تنظیم نماید و به همین دلیل از واژه‌ی «طبق قوانین» استفاده نموده است.
منظور از قوانین و مقرّرات تشریفاتی است که در این موارد برای هر سندی پیش بینی شده است. بنابراین هرگاه سند رسمی بدون رعایت تشریفات مصرّح در قانون تنظیم شود باعث می‌گردد این سند به یک سند عادّی تبدیل شود و از اعتبار سند رسمی محروم گردد. به عنوان مثال یک سر دفتر ثبت سند را بجای ثبت در دفتر سردفتر در دفتر دیگری به ثبت برساند یا از اوراق دیگری بجای اوراق مخصوص آن سند استفاده نماید، این‌ها مواردی است که سند را از رسمیّت خارج می‌کند.^[۴۱]
البتّه در مواردی نیز عدم رعایت یک سری تشریفات باعث نمی‌شود که سند از رسمیّت خارج شود. مثل عدم الصاق تمبر و مقرّرات راجع به آن فقط ممکن است از نظر انتظامی و اداری برای مأمور موجب مسئولیّت می‌شود.
در این خصوص مادّه‌ی ۱۲۹۳ قانون مدنی مقرّر می‌دارد:
«هرگاه سند به وسیله‌ی یکی از مأمورین رسمی تنظیم اسناد تهیّه شود لیکن مأمور صلاحیّت تنظیم آن سند را نداشته یا رعایت ترتیبات مقرّره‌ی قانونی را در تنظیم سند نکرده باشد سند مزبور در صورتی که دارای مهر و امضای طرف باشد عادّی است.»
همچنین مادّه‌ی ۱۲۹۴ قانون فوق الذکر مقرر می‌دارد:
«عدم رعایت مقرّرات راجع به حق تمبر که به اسناد تعلق می‌گیرد، سند را از رسمیّت خارج نمی‌کند.»
ب: اسنادی که مأمور رسمی خارج از حدود صلاحیّت خود تنظیم کند:
هرگاه مأمور رسمی بخواهد سند رسمی تنظیم نماید طبق مادّه‌ی ۱۲۸۷ قانون مدنی باید در حدود صلاحیّت خود مبادرت به تنظیم و ثبت سند نماید. در غیر این صورت سند رسمی که بدون صلاحیّت مأمور تنظیم گردیده باشد، فاقد اعتبار رسمی است و صرفاً یک سند عادّی محسوب می‌شود، مانند سند معامله که نزد پلیس تنظیم شود و یا ثبت ازدواج و طلاق که در دفتر اسناد رسمی ثبت گردد، این گونه اسناد در صورتی که دارای امضا یا مهر یا اثر انگشت باشد عادّی است یا آنکه سردفتر اسناد رسمی بر خلاف مادّه‌ی ۵۳ قانون ثبت، اسنادی را که منفعت خود یا کسانی که تحت ولایت یا وصایت یا قیّومیّت او واقع‌اند یا با او قرابت نسبی تا درجه‌ی چهارم یا سببی تا درجه‌ی سوم دارند و یا در خدمت او هستند ثبت کند.^[۴۲]
همچنین مادّه‌ی ۳۱ قانون دفاتر اسناد رسمی در این رابطه مقرّر می‌دارد:
«سردفتران و دفتر یاران نباید اسنادی را که مربوط به خود یا کسانی که تحت ولایت یا وصایت یا قیّومیت آن‌ها هستند یا با آن‌ها قرابت نسبی یا سببی تا درجه‌ی چهارم از طبقه‌ی سوم را دارند یا در خدمت آن‌ها هستند، ثبت نمایند و در صورتی که در محل، دفترخانه‌ی دیگری نباشد، سند با حضور دادستان شهرستان محلّی که دفترخانه در حوزه‌ی آن واقع است یا رئیس دادگاه بخش یا نماینده‌ی آن‌ها با توضیح مراتب در ذیل آن، در همان دفترخانه، تنظیم و ثبت خواهد شد.»
ج: اسنادی که به وسیله‌ی افراد تنظیم می‌شوند: